Na vier jaar als correspondent te hebben gewerkt, is mijn tijd in Berlijn voorbij. Ik ben verhuisd naar Nederland. Daarmee is dit blog gesloten. Een nieuwe website is in de maak onder www.laurensboven.nl

Opvallend is het verschil tussen Oost en West-Duitsland. In de voormalige DDR is het beeld dat mensen hebben van moslims nog slechter dan in het westen van het land. De onderzoekers zien dat als bewijs voor het cliché ‘onbekend maakt onbemind’, want in het oosten van Duitsland wonen veel minder mensen dan in het westen. Het blijkt dat hoe minder contact mensen met moslims hebben, hoe groter de negatieve gevoelens zijn. In Nederland heeft de autochtone bevolking volgens dit onderzoek veel meer contact met moslims dan in Duitsland. Dat versterkt het beeld dat de stand van de integratie in Nederland beter is dan bij onze oosterburen.

Nederland positiever
Nederlanders hebben een beter beeld van moslims dan de Duitsers. Van de duizend ondervraagden Nederlanders zegt 35% negatieve gevoelens te hebben over moslims. Opvallend is ook dat een meerderheid van de Nederlanders (67%) de bouw van moskeeën ondersteunt. Voor wat betreft minaretten is de verhouding tussen voor- en tegenstanders precies 50-50. In Duitsland is daarvoor veel minder steun. Hier zijn de grafieken te vinden.

In alle landen die werden onderzocht verbinden zo’n 80% van de alle mensen negatieve kenmerken aan de islam (zoals onderdrukking van vrouwen). Toch betrekt 32% van de Nederlanders ook positieve begrippen als vredelievendheid op de islam. In Duitsland komt nog geen 10% van de mensen op dat idee.

De onderzoekers zijn verrast door de uitkomsten. Dat in ook in Nederland, waar het anti-islamisme zo sterk is, men positiever denkt over moslims dan in Duitsland had men niet verwacht. Het team zegt dat dramatische gebeurtenissen, zoals de moord op Theo van Gogh, hebben geleid tot een open en eerlijk debat. Een debat dat in Duitsland zo niet is gevoerd.

Eenderde in Duitsland negatief over joden
De onderzoekers vroegen niet alleen naar de gevoelens over moslims, maar ook over joden. Verrassend is dat krap 30% van de Duitsers ook negatief is over joden. Een duidelijk verklaring daarvoor hebben de onderzoekers niet. Blijkbaar, constateren ze, zijn de lessen uit het verleden niet bij iedereen doorgedrongen. Een andere mogelijke verklaring kan zijn dat het Palestijns-Israëlische conflict van invloed is. In Nederland zegt 10% van de mensen negatieve gevoelens te hebben over joden.

Het begon als grap vertelt economiestudent Sachsa Mörs tegen Spiegel Online. Hij uploadde een foto die hij nog had liggen van afgelopen carnaval en stuurde de link naar zijn 400 Facebook-vrienden. In no time verspreidde die zich over het internet en al na twee dagen stond “der Brigitte” op de tweede plaats van de talentenjacht.

Achteraf is het een statement tegen de mode-industrie geworden en tegen de ontelbare talentenjachten. Mörs: “Met hun stemmen hebben veel mensen laten zien dat ze genoeg hebben van de hele casting-waanzin.”

Brigitte heeft de baan
Postorderbedrijf Otto heeft met de actie niet het nieuwe topmodel gevonden dat ze zochten, maar uiteindelijk is natuurlijk alle aandacht goed. Dankzij de Brigitte-hype steeg het aantal Otto-fans online met tienduizenden tegelijk. Het bedrijf heeft Brigitte als winnaar geaccepteerd: “@Brigitte: Je komt er niet meer onderuit”, staat op de website te lezen. De uitnodiging voor de fotoshoot is onderweg.

Klara
De uitkomst van de wedstrijd is vooral zuur voor Klara Weissensel. Die eindigde nu op de tweede plaats en zou hebben gewonnen als Brigitte niet had meegedaan. Haar commentaar: “Zelfs mijn eigen vrienden hebben op Brigitte gestemd. Toen ik werd ingehaald en als tweede eindigde, was ik toch wel teleurgesteld.”

Mörs alias Brigitte probeert haar op te vrolijken: “Klara is echt mooi. Als een modescout haar heeft gezien dankzij deze wedstrijd, dan maakt het niets uit of ze eerste of tweede is geworden.”

In december verschijnt Mörs voor de camera van Otto. Of hij in mannen of vrouwenkleding op moet treden, weet hij nog niet: “Ik ben benieuwd. Otto heeft me al gevraagd naar mijn kledingmaten.”

De twee belangrijkste internationale kopstukken van de nieuwe Nederlandse regering treden in Berlijn voor de pers, en beiden lezen eerst een in het Duits opgestelde verklaring op om vervolgens in het Nederlands verder te gaan. Opmerkelijk voor een land dat leeft van de internationale handel (met Duitsland) en de internationale contacten.

Het is ook een hele verandering ten opzicht van oud-premier Jan-Peter Balkenende. Die verraste hier in Berlijn anderhalf jaar geleden met een humoristische speech vol zelfspot over het calvinisme. Balkenende sprak vlot en in vloeiend Duits.

Merkel schrikt op
Het moment dat Rutte overschakelt van het Duits naar het Nederlands was het leukste moment in de persconferentie: Merkel kijkt verschrikt op naar haar Nederlandse gast. Vervolgens werpt ze een ongeruste blik naar links, naar de cabines waar de tolken zitten. Opgelucht ziet ze achter het glas de vertaalster Nederlands-Duits zitten. De twee dames hebben oogcontact en Merkel klemt gerustgesteld snel de koptelefoon over haar rechteroor.

Ze hoeft nu geen woord te missen van Ruttes verklaring dat Nederland de Duitse wens steunt om een nieuw stabiliteitsmechanisme te ontwikkelen voor de euro. Dat hij ook een kleine wijzing van het Europees Verdrag steunt die dat mogelijk moet maken. En ze hoort hem zeggen dat hij haar complimenteert met het feit dat ook Duitsland nu spreekt over de problemen met de integratie van buitenlanders.

Bij Rosenthal leverde het Nederlands vorige maand een curieus moment op. Omdat er geen tolk aanwezig was, konden de Duitse minister Guido Westerwelle en de Duitse journalisten de uitleg van Rosenthal over het Nederlandse minderheidskabinet niet verstaan.

Geen talenkennis?
De conclusie van de twee bezoeken is dat Rutte en Rosenthal geen Duits spreken. Dat ze vervolgens voor het Nederlands kozen en niet voor het Engels, heeft waarschijnlijk protocollaire redenen. Men spreekt in Europa bij dit soort bezoeken ofwel de taal van het gastland, ofwel de eigen taal. Het Nederlandstalig optreden betekent dus niet per se dat de twee heren ook het Engels niet machtig zijn.

Wel maakt het opnieuw duidelijk hoe pijnlijk slecht het gesteld is met de Duitse talenkennis in Nederland. Niet voor niets roept de Duits-Nederlandse Handelskamer al jaren dat Nederland meer moet investeren in het onderwijs van de taal van de oosterburen. Een andere lobbyclub van internationale handelaars (Fenedex) berekende ooit dat Nederland dankzij de gebrekkige kennis van het Duits miljarden euro’s misloopt.

Over het Mein Kampf en de Koran:
“De Koran heeft in ieder geval meer anti-joodse passages. Mein Kampf is bij ons verboden. Terwijl de Koran erger is met betrekking tot het aanzetten tot haat en geweld. Als mijn vrienden aan de linkerkant consequent zouden zijn, dan zou ook de Koran verboden moeten worden.”

Over Christendom en de Islam:
“Een essentieel verschil tussen het Christendom en de Islam is: moslims geloven dat de Koran letterlijk het woord van God is; het is in de bevelende vorm geschreven. Een vergelijking met het Christendom gaat alleen daarom al niet.”

Over het succes van de PVV:
“Er zal spoedig in Nederland een verbod gelden om een boerka te dragen. En er komt een enorme vermindering van de immigratie. Wij zijn erg succesvol.”

Over zijn persoonlijke veiligheid:
„In de strijd voor de vrijheid van het Nederlandse volk heb ik mijn eigen vrijheid verloren. Ik weet dat een normaal leven voor mij vandaag noch morgen mogelijk is. Maar dat is de prijs die moest worden betaald.“

Over cultuur (Leitkultur):
„Ik denk dat we trots moeten zijn om te zeggen dat onze cultuur beter is dan bijvoorbeeld de islamitische. Wie dat zegt is nog geen racist, nazi of buitenlanderhater.“

Over andere politieke partijen:
„Ik en mijn partij, wij zijn een gevaar voor de politieke elite in veel landen. Maar ze zullen ons niet stoppen. Kijk naar bondskanselier Angela Merkel, die probeert mij te kopiëren.“

Over Angela Merkel uitspraak dat de multiculturele methode is mislukt:
“Merkel is bang. Want er zijn opiniepeilingen die duidelijk maken dat een charismatisch persoon, zoals ik in Nederland, op 20% van de stemmen zou kunnen rekenen. Daarom proberen ze nu ons te kopiëren: Merkel heeft gezegd dat de multiculturele samenleving is mislukt.”

Over de Duitse regering:
“Toen ik in oktober in Berlijn sprak, reageerde bijna de helft van het Duitse kabinet met protesten. Is dat geen teken daarvoor dat de elite zich niet meer zeker voelt?”

Over Europa:
“Als de nieuwe lievelingsnaam [die ouders hun kinderen geven] Mohammed is, dan hebben we in een probleem. Europa moet opstaan, met vereende krachten, en de islamitische wereld zeggen: genoeg is genoeg, we zullen ons verzetten, met democratische middelen.”

Geert Wilders spreekt in Berlijn bij de partij Die Freiheit - foto: www.diefreiheit.org

In een interview met het weekblad Der Spiegel zegt PVV-leider Geert Wilders dat de Duitse bondskanselier Angela Merkel angst heeft voor een Duitse variant van hemzelf. “Een charismatische persoon zonder rechts-extremistisch verleden” zou in Duitsland inmiddels op 20 procent van de stemmen kunnen rekenen. Wilders zegt verder dat “Europa moet opstaan en de islamitische wereld moet zeggen: genoeg is genoeg, wij zullen ons weren, met democratische middelen”. Ook herhaalt hij zijn roep om een verbod op de Koran.

“Wat we in Nederland al hebben beleefd, gebeurt nu in Duitsland. Ook in Duitsland zijn de dingen in beweging gekomen”, constateert Wilders volgens de vooraankondiging van het interview dat morgen verschijnt. Wilders doelt daarmee op het debat dat op gang is gekomen na de publicatie van het boek Deutschland schafft sich ab van de SPD-politicus Thilo Sarrazin en de oprichting van een ‘Duitse variant van de PVV’, de partij Die Freiheit. Wilders sprak begin vorige maand in Berlijn bij een bijeenkomst van die partij.

Merkels angst
Wilders toont de laatste weken opvallend veel interesse in de uitspraken van de Duitse bondskanselier. Beschuldigen en lofuitingen wisselen elkaar in rap tempo af en steeds volgen er weer reacties uit Duitsland.

Merkel baarde recent wereldwijd opzien met haar uitspraken dat de multiculturele-methode heeft gefaald. Ze zei dat kort nadat Wilders, tijdens zijn toespraak in Berlijn, haar had beschuldigd blind te zijn voor de gevaren van de Islam. Wilders sprak over Merkels vermeende ommezwaai zijn lof uit, waarop Merkel zich genoodzaakt voelde duidelijk te maken met Wilders niets te maken te willen hebben.

Het gaat Merkel om de problemen met integratie van enkele personen en niet om het verdoemen van een hele religie, zegt haar woordvoerder. Maar Wilders lijkt te menen dat Merkel spreekt uit angst voor een nieuwe rechtse partij en dus dat zij met rechtsere taal de wind uit de zeilen wil nemen van opkomende nieuwe rechtse stromingen. Op zijn beurt steunt Wilders de nieuwe partij Die Freiheit. Een club die met een ‘Wilders-agenda’ juist wil doorbreken in Duitsland.

Koran verbieden; Steun in Europa
Wilders toont zich in het interview verder trots op het gevormde minderheidskabinet en noemt bijvoorbeeld de besluiten om de boerka te verbieden en de immigratie “enorm te verlagen”. Hij herhaalt zijn eis om de Koran te verbieden, omdat het boek aan zou zetten tot geweld en haat. Wilders heeft het gevoel steeds meer steun te krijgen in onze buurlanden voor het bestrijden van de door hem waargenomen islamisering van Europa.

Eigenlijk had het een vrolijke bijeenkomst moeten worden, want Schäuble wilde de nieuwe schattingen presenteren over de verwachte belastinginkomsten. En die zijn dankzij de aantrekkende economie tientallen miljarden euro’s hoger dan eerder was berekend.

Maar woordvoerder Michael Offer had de persberichten met alle cijfers en grafieken nog niet verdeeld onder het journaille. En dat terwijl Schäuble, naar eigen zeggen, hem dat expliciet had opgedragen. Toen dat bij de persconferentie duidelijk werd, beet Schäuble voor lopende camera’s zijn woordvoerder toe: “Reden Sie nicht, aber sorgen Sie darfur das die Zahlen jetzt verteilt werden!” (“Praat u niet meer, maar zorg ervoor dat de cijfers nu worden verdeeld”). Daarop verliet Schäuble de zaal om pas 20 minuten later terug te keren.

Veeleisend
Toen de tekst eindelijk uitgedeeld was en Schäuble weer achter de tafel zat, ontbrak de woordvoerder. Schäuble: “Wir warten noch bis der Offer da ist. Er soll den Scherbenhaufen schon selber genießen” (“We wachten nog op Offer. Hij moet van deze puinhoop wel zelf kunnen genieten”). Toen Offer er was en de persconferentie begon, drong Schäuble hem nu echt snel te beginnen: “Komm, fangen Sie an. Ich zeige heute meine spöttische Seite.” (“Kom op, begin nu maar. Ik laat me vandaag van mijn spottende kant zien.”).

De minister staat bekend als een veeleisende baas. Volgens de Bild-Zeitung klagen ambtenaren vaker over de harde toon die hij aanslaat als hem iets niet bevalt. Maar publiek laat hij zich nooit zo gaan. De krant speculeert of het iets te maken heeft met een wekenlang verblijf in het ziekenhuis. Schäuble, die in een rolstoel zit, heeft veel last van wonden die het gevolg zijn van zijn handicap. Vorige maand ging het gerucht dat zijn vertrek als minister aanstaande zou zijn.

Deze zomer was Schäuble de eerste Duitse minister die fel uitviel naar Geert Wilders.

De openingswoorden van Rosenthal waren nog uitgeschreven in het Duits. Rosenthal deed zijn best en met enig doorzettingsvermogen droeg hij ze voor.

“Briljant Duits”
“Gefeliciteerd met uw briljante Duits. De journalisten zijn wat verlegen , anders zouden ze applaudisseren”, was het merkwaardige commentaar van de Duitser Westerwelle.

Rosenthal probeerde het daarna niet meer in het Duits, maar schakelde na een enkele opmerking in het Engels over op het Nederlands. Toegegeven: een Nederlandse verslaggever stelde een vraag in het Nederlands, maar dat Rosenthal vervolgens in het Nederlands antwoordde is opmerkelijk, want noch zijn Duitse gastheer Westerwelle, noch de Duitse pers verstond zo een woord van wat hij zei. Een tolk was niet aanwezig en dat terwijl het inhoudelijk niet eens zo onbelangrijk was wat hij te melden had.

Het ging namelijk over de felle kritiek die er vanuit de Duitse regering was geuit op de vorming van het Nederlandse minderheidskabinet van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV. Vorige maand zei bondskanselier Angela Merkel dat zij het betreurt dat het in Nederland tot een minderheidsregering is gekomen.

Ontspannen
“We gaan ontspannen en standvastig om met de kritiek”, aldus Rosenthal. Vervolgens legde hij, in het Nederlands dus, nog eens uitgebreid uit hoe het Nederlandse minderheidskabinet in elkaar zit.

Alhoewel hij er dus geen woord van verstond, maakte Westerwelle het de Nederlander verder niet moeilijk. “Nederland is een democratie. Deze regering is democratisch gelegitimeerd. Het gaat er niet om dat je elke partij goed moet vinden, maar de relaties tussen onze regeringen waren goed, ze zijn goed en ze blijven goed. Het is mijn verantwoordelijkheid als minister van Buitenlandse Zaken dat zo te houden,” concludeerde Westerwelle.

Von Hagens verkoopt de menselijke objecten naar eigen zeggen alleen aan professionele klanten zoals anatomische instituten of universiteiten. De dierlijke objecten zijn te koop voor iedereen. De prijzen variëren van enkele tientjes voor een oorbel van een dwarsdoorsnede van een stierenlul tot 70 duizend euro voor een volledig menselijk lichaam.

Kritiek
Op het initiatief is veel kritiek. De kerken spreken er schande van. Geestelijken veroordelen het als immoreel en vrezen dat Duitsland een “draaischijf wordt voor lijkenhandel”. Von Hagens zou menselijke lichamen reduceren tot koopwaar. Zowel de protestante als de katholieke kerk roept de politiek op actie te ondernemen tegen de winkel.

De kerken ontkennen dat er sprake is van wetenschap, maar stellen dat het Von Hagens het puur om het geld te doen is. Vanuit de politiek komt momenteel overigens geen weerwoord, want het handelen van Von Hagens is niet illegaal.

Ook artsen uiten zich kritisch. Zo zou er geen noodzaak zijn om dit soort objecten via internet te verkopen. Nu al is het immers mogelijk om anatomische objecten voor wetenschappelijk onderzoek te kopen, ook bij Von Hagens. Een online-winkel zou volgens hun niets toevoegen, maar wel het gevaar voor misbruik doen toenemen.

Von Hagens’ motieven
Von Hagens heeft zijn handelen officieel niet nader verklaard. In een e-mail aan vaste klanten, die is gepubliceerd door de Süddeutsche Zeitung, schreef hij een paar weken gelden dat de hoge kosten voor het plastificeren het noodzakelijk maakt de markt te vergroten.

Von Hagens zegt met zijn tentoonstelling Körperwelten bij te willen dragen aan de democratisering van de anatomie. De door hem ontwikkelde methode maakt het mogelijk de binnenkant van een lichaam te bekijken en langdurig te conserveren. De lijken stammen van mensen die bij leven hebben verklaard hun lichaam aan Von Hagens ter beschikking te willen stellen. De lijken worden behandeld in het Oost-Duitse stadje Güben. Daar werken inmiddels meer dan 200 mensen.

via flickr.com van thousand.wor(l)ds

De Duitse politie waarschuwt de regering-Merkel tegen het oplossen van maatschappelijke conflicten door het inzetten van de Mobiele Eenheid: “Wij willen niet onze nek uit moeten steken voor maatschappelijk conflicten die de politiek niet kan oplossen.”, zei politievakbondsvoorzitter Konrad Freiberg. Concreet noemde hij het omstreden besluit om looptijd van de kerncentrales te verlengen en de nieuwbouw van het treinstation in Stuttgart. Tegen beide is veel verzet en komt het tot grote demonstraties. Veel extra werk voor de toch al overbelastte politie, aldus Freiberg.

Bondskanselier Angela Merkel heeft deze herfst bestempelt tot de herfst van de grote politieke besluiten. Een rij omstreden plannen, zoals die omtrent de kernenergie, staan bovenaan de agenda en moeten worden afgehamerd. Maar de daadkracht van Merkel maakt veel los in de Duitse bevolking. Het zal dus ook de herfst van de massademonstraties worden.

Gewelddadige demonstraties
De politievakbond ziet de bui al hangen en vreest voor veel gewelddadige confrontaties tussen Mobiele Eenheid en tegenstanders van de regering. De bond waarschuwt de regering te veel maatregelen te nemen waar grote delen van de bevolking tegen zijn: “Het ontbreken van politieke overtuigingskracht kan niet worden gecompenseerd met de inzet van de politie.” Hij had liever gezien dat de regering, met het oog op de belangen van de agenten, afzag van het verlengen van de looptijden van de kerncentrales.

via flickr.com Timsel =)

De opmerkelijke bijdrage van de politie aan het maatschappelijk debat volgt op een veelbesproken gewelddadig optreden van de Mobiele Eenheid in Stuttgart op 1 oktober. Daar zette de politie een waterkanon en pepperspray in tegen een demonstratie van scholieren en ouderen. Meer dan 100 mensen raakten gewond, een man is waarschijnlijk voor de rest van zijn leven blind. In Stuttgart vinden al weken massademonstraties plaats tegen de bouw van een nieuw station.

http://twitpic.com/2tauwz

Vakbondsvoorzitter Freiber constateert dat de politie-agenten steeds vaker tot haatobjecten worden voor demonstranten en dat de bereidheid geweld te gebruiken tegen agenten stijgt. Hij voelt de noodzaak om daarom te benadrukken dat agenten zelf geen mening hebben. Het is in een rechtstaat simpelweg de taak van de politie om politieke besluiten uit te voeren, zoals het mogelijk maken van transporten van radioactief afval, aldus Freiberg.

Regering wijst kritiek af
In een reactie wijst een regeringswoordvoerder de kritiek van de hand en zegt dat er wel degelijk veel aandacht is voor het welbevinden van de agenten. Dat neemt echter niet weg dat er altijd onopgeloste maatschappelijke conflicten zullen zijn die de politiek niet kan oplossen, zegt de woordvoerder: “En de politie is er ook voor om in dergelijke conflicten ingezet te worden.“